MÃN KINH
Tuổi mãn kinh trung bình là 50 tuổi, song có người mãn kinh sớm hơn hay muộn hơn; có người mãn kinh xảy ra đột ngột song đa số qua một giai đoạn gọi là tiền mãn kinh với một số dấu hiệu:
– Độ dài vòng kinh thay đổi: ngắn hơn hay dài hơn trước.
– Có rong huyết trước kinh.
– Lượng kinh ít đi, có khí hư.
– Có cơn bốc hỏa, tê buồn chân tay, chóng mặt, đổ mồ hôi trộm, mệt mỏi…
Để xác định bệnh nhân ở giai đoạn tiền mãn kinh, mãn kinh hay chỉ là kinh nguyệt không đều đôi khi người ta phải đo thân nhiệt, định lượng nội tiết tố (FSH, LH, estrogen và progesteron):
+ Ở giai đoạn tiền mãn kinh:
- Giai đoạn thân nhiệt > 37°C thường ngắn hay không có.
- FSH cao, LH bình thường.
- Estrogen tăng cao, progesteron < 10mg/ml.
+ Ở giai đoạn sau mãn kinh:
- Không có giai đoạn thân nhiệt >37°C.
- FSH tăng cao, LH tăng vừa.
- Estrogen thấp, progesteron không có.
XỬ TRÍ
- Giai đoạn tiền mãn kinh
Nên bổ sung progestin vì đây là giai đoạn cường estrogen. Nếu để kết hợp tránh thai nên cho progestin:
– Liều cao: orgametril hay lutenyl 5mg/ngày từ ngày 10-25 của vòng kinh (khi có kèm u xơ tử cung, u xơ vú, quá sản nội mạc tử cung).
Liều thấp: exluton (0,03mg levonorgestrel) ngày 1 viên liên tục cho đến khi mãn kinh.
- Giai đoạn mãn kinh
Có những rối loạn cơ năng:
– Nếu có bốc hỏa: dùng estrogen miếng dán, cách ngày, kết hợp với progestin (exluton) ngày 1 viên.
– Teo âm đạo, giao hợp đau, ngứa: dùng estriol (ovestin) 2 viên 1 ngày, hết 1 vỉ nghỉ 1 tuần rồi dùng trở lại đến khi đạt yêu cầu điều trị.
Có thể dùng loại cream để bôi ở âm hộ, âm đạo.
Điều trị nội tiết trong giai đoạn mãn kinh còn nhẩm mục đích hạn chế hiện tượng loãng xương, dự phòng bệnh tim mạch.
– Đau vú: dùng progestin liều thấp cho đến khi hết triệu chứng.
